Fase 2, ontwerp
In de ontwerpfase schets je ontwerpen voor het algoritme of AI-systeem. Elk ontwerp is een mogelijke oplossing voor het probleem en sluit aan bij de doelen van de opdrachtgever.
Taken ontwerpfase
In deze fase verzet je meestal veel werk om duidelijk te krijgen wat voor oplossing past bij de doelen van de opdrachtgever. Belangrijke taken zijn:
- verwerken van beleid en belangrijke uitgangspunten van de opdrachtgever, zoals doelarchitectuur en datastrategie
- bestaande applicaties en databronnen op een rij zetten
- uitvoeren van een businessanalyse en informatieanalyse
Toetsen en verbeteren
Ontwerpen laat je controleren door een multidisciplinair team. Dit zijn bijvoorbeeld medewerkers in de volgende rollen:
- proceseigenaar
- opdrachtgever
- gebruiker
- informatiebeveiligingsadviseur
- privacy-officer
- informatiebeheerder
- architect
- ethicus
Dit soort experts kunnen vanuit hun vakgebied een eerste toets doen:
- Is het ontwerp haalbaar en gewenst?
- Sluit het ontwerp aan op de behoeftes van gebruikers?
- Aan welke eisen moet het ontwerp voldoen?
- Zijn er bepaalde risicoanalyses nodig?
- Zijn er onafhankelijke commissies nodig?
Op basis van deze informatie verbeter je het ontwerp en werk je vraagstukken uit zoals algoritmegovernance en risicomanagement.
Maatregelen bepalen
In de ontwerpfase kun je ook starten met het:
- vertalen van vereisten naar concrete maatregelen
- structureren van deze maatregelen
- aanwijzen van experts die verantwoordelijk zijn voor deze maatregelen
Tip
Maatregelen voor het veilig verwerken van persoonsgegevens neem je tijdens de ontwerpfase. Daarna ben je te laat.
Succesfactoren bepalen
Besteed aandacht aan de succesfactoren van het algoritme of AI-systeem. Bepaal in elk geval met een multidisciplinair team:
- hoe je het algoritme of AI-systeem evalueert
- met welke methoden je nagaat of het voldoet aan alle vereisten zoals non-discriminatie
- wat een 'rechtvaardig succes' is
Definitief ontwerp
Uiteindelijk concludeer je welk type algoritme of AI-systeem passend is. En hoe dit zou moeten werken. Hiervoor vraag je akkoord van de opdrachtgever of (gemandateerd) verantwoordelijke. Heeft het ontwerp nog aanpassingen nodig, dan doorloop je opnieuw de fase van probleemanalyse.
Kiest de organisatie een definitief ontwerp, dan ga je verder met dataverkenning en datapreparatie.
Tip
Denk alvast na over welke versie of versies van het algoritme of AI-systeem je wil archiveren. Door aanpassingen in de data of rekenregels, of door het opnieuw trainen met nieuwe data, kan een algoritme of AI-systeem namelijk veranderen. Als je hier nu al aandacht aan besteed, bespaar je achteraf bij het uitfaseren een hoop uitzoekwerk.
Vereisten ontwerpfase
Aanbevolen maatregelen ontwerpfase
Help ons deze pagina te verbeteren
Deel je idee, suggestie of opmerking via GitHub of mail ons via algoritmes@minbzk.nl.